(powiększ zdjęcie)- Pięć lat temu, 11 marca 2011 roku, trzęsienie ziemi o magnitudzie 9 w skali Richtera wywołało 15-metrową falę tsunami, która uderzyła we wschodnie wybrzeże Japonii. Trzęsienie ziemi spowodowało śmierć prawie 20 000 ludzi, niszcząc milion domów i przedsiębiorstw, przez co około 300 000 osób straciło swoje domy.
- Mur ochronny otaczający sześć reaktorów w elektrowni Fukushima Daiichi (operator: Tokyo Electric Power Company) był niewystarczająco wysoki, co doprowadziło, po nadejściu fali tsunami, do przelania się wody na teren elektrowni i zalania awaryjnych systemów zasilających układy niezbędne do chłodzenia reaktorów. Cztery reaktory zostały zniszczone (w trzech blokach rdzenie uległy stopieniu), do atmosfery uwolnionych zostało 940 PBq produktów rozszczepienia i materiałów radioaktywnych.
- Do 13 marca 150 000 osób zostało ewakuowanych z obszaru o promieniu 20 kilometrów od elektrowni jądrowej.
- Jednak w wyniku ewakuacji zmarło ponad 1000 osób (nie były to zgony spowodowane promieniowaniem, trzęsieniem ziemi lub tsunami). Jedyne negatywne skutki zdrowotne były spowodowane stresem, depresją i lękiem.
- Dzięki temu, że poziom promieniowania spada w sposób naturalny w wyniku rozpadu izotopów, a także dzięki prowadzonej dekontaminacji terenu, oczekuje się, że 70% ewakuowanych będzie mogło wrócić do domu w 2017 roku.
- Żadne inne reaktory jądrowe pracujące w Japonii (a jest ich łącznie ponad 50) nie zostały uszkodzone w wyniku trzęsienia ziemi i tsunami.
- Po awarii w Fukushimie wszystkie reaktory jądrowe w Japonii zostały wyłączone, a dozór jądrowy został zreorganizowany. Obecnie 43 reaktory są zdolne do pracy i potencjalnie mogą zostać ponownie uruchomione, 24 z nich są w trakcie uzyskiwania pozwolenia na rozruch. Aktualnie jednak pracują 3 reaktory w centralnej Japonii; niedawno, 9 marca tego roku, sąd zadecydował o natychmiastowym wyłączeniu bloku 3 w elektrowni Takahama.
- Piąta rocznica katastrofy przynosi więcej optymizmu, niż można było to przewidzieć pięć lat temu. Rząd usunął prawie 7,5 mln metrów sześciennych skażonej ziemi i gruzu, aby dawka promieniowania otrzymywana na zewnątrz była poniżej poziomu 2 mSv/rok, czyli tyle, ile wynosi średnia dawka od promieniowania naturalnego na świecie. Dekontaminacja terenów wiejskich jest kompletna w ponad połowie strefy ewakuacji. Produkty rolne z terenu opuszczonej strefy, połowy ryb u wybrzeży Japonii oraz sam ocean nie są skażone.
